ŚWIERK SERBSKI NANA
[Picea omorika Nana]

Odmiana karłowa świerka serbskiego. Powoli rosnąca odmiana wysokości 3 m, z szeroko stożkowatą koroną. Gałązki nieregularne, długie, nieuporządkowane. Boczne gałęzie krótkie, łukowato wygięte, z podniesionymi wierzchołkami. Pączki bez żywicy, jajowate, ciemnobrązowe, szczytowe otoczone długimi, szydlastymi łuskami. Młode pędy owłosione, brązowe. Igły wyraźnie spłaszczone, długości 10-20 mm i szerokości około 2 mm, na szczycie tępe, z wierzchu ciemnozielone i błyszczące, od spodu z białymi paskami woskowatego nalotu (szeregi szparek oddechowych). Szyszki podłużne jajowate, długości 4-6 cm, niedojrzałe ciemnofioletowe, po dojrzeniu brązowopurpurowe, osadzone na krótkich, zakrzywionych trzoneczkach. Łuski zaokrąglone i nieregularne, drobno ząbkowane. W uprawie już młode, 10-15-letnie drzewa obficie obradzają szyszki.
Występuje w Jugosławii, Bośni, Serbii. W górach (nad Driną) rośnie na urwistych wapiennych zboczach o wystawie północnej, gdzie długo utrzymuje się śnieg. Jest gatunkiem reliktowym, który w trzeciorzędzie pospolicie występował w całej Europie środkowej (również na terenach Polski). Po raz pierwszy został znaleziony w roku 1877.
Świerk serbski bardzo szybko rozpowszechnił się w uprawie w całej niemal Europie. Jest niewątpliwie jednym z najpiękniejszych drzew iglastych, o bardzo charakterystycznym, wąskim pokroju korony. Szczególnie efektowne są okazy rosnące pojedynczo na trawnikach lub w luźnych grupach, także na skraju grup innych drzew iglastych. Wówczas drzewa długo utrzymują pełne ugałęzienie korony do samej ziemi. W naszych warunkach klimatycznych jest całkowicie wytrzymały na niskie temperatury. Nie cierpi także od spóźnionych przymrozków, bo późno rozpoczyna okres wegetacji. Na suszę średnio wytrzymały - wydaje się być bardziej wytrzymały niż świerk pospolity. Najlepiej jednak rośnie w klimacie wilgotnym, przy równomiernym rozkładzie opadów w ciągu roku. W stosunku do gleb niezbyt wymagający, jednak muszą to być gleby żyzne, próchniczne i o odczynie zbliżonym do obojętnego. Stosunkowo dobrze wytrzymuje trudne warunki miejskie i w okręgach przemysłowych. Nadaje się doskonale do zieleni osiedlowej. Łatwo rozmnaża się z nasion, które u nas często obradza. W szkółkach tworzy mocną bryłę korzeniową i łatwo znosi przesadzanie. Należy dążyć do jak najszerszego rozpowszechnienia w uprawie tego pięknego i cennego świerka, zwłaszcza w rejonach o większej ilości opadów.